| | |
| PISMO ŚWIĘTE - informacje |  |  | | | W skład Biblii wchodzi:
Stary Testament - składa się aż z 46 ksiąg
Stronnice
Pisma Świętego powstawały w okresie od XII do II wieku p.n.e.
Niektórzy badacze twierdzą, że powstawały one od XIII a nawet XV
wieku p.n.e. do V wieku p.n.e. Księgi prorockie powstały w IX-VI
wieku p.n.e.W II zaś wieku powstały księgi deuterokanoniczne. Wielu
Biblistów sądzi, że najstarsze są psalmy 90 i prawdopodobnie 91,
Księga Hioba i Księgi MojżeszoweStary Testament opisuję historię i
dziedzictwo kulturowe Izraela. Księgi pierwszej części Biblii spisane
zostały w języku hebrajskim, aramejskim i greckim (koine). Księgi Starego Testamentu dzieli się na: księgi historyczne księgi profetyczne księgi dydaktyczne Istnieje, równierz inny podział, mający korzenie w judaizmie są to: Pięcioksiąg
Mojżeszowy (Tora), Prorocy (hebr. Newiim) i Pisma (Ketuwim). Dla
judaizmu najważniejsza jest najstarsza część Biblii – Pięcioksiąg
Mojżeszowy, opisuje on powstanie świata, losy Żydów od
czasów Abrahama aż do powrotu z Egiptu do Palestyny, oraz
– co dla żydów jest najważniejsze – zawiera
podstawowe zasady judaizmu, opisuje sposób sprawowania kultu
obchodzenia świąt, oraz szczegółowe zasady odżywiania się i
ubioru. Na pięcioksiąg składają się: Księga Rodzaju Księga Wyjścia Księga Kapłańska Księga Liczb Księga Powtórzonego Prawa Judaizm i islam uznaje, równierz także wszystkie pozostałe księgi Starego Testamentu. Są to oprócz Tory: Księgi
proroków – w nich zawarte są wszystkie kolejne proroctwa,
czyli zgodnie z tradycją treści, które prorocy na zlecenie Boga
przekazywali wiernym. Na kartach Starego Testamentu znajdują się,
równierz dzieje poszczególnych proroków.
W skład tych ksiąg wchodzą:
Księga Jozuego Księga Sędziów I Księga Samuela II Księga Samuela I Księga Królów II Księga Królów Księga Izajasza Księga Jeremiasza Księga Ezechiela Księga Ozeasza, Księga Joela, Księga Amosa, Księga Abdiasza, Księga Jonasza, Księga Micheasza, Księga Nahuma, Księga Habakuka, Księga Sofoniasza, Księga Aggeusza, Księga Zachariasza, Księga Malachiasza Księgi
hagiograficzne – są to księgi poetyckie, będące zbiorami pieśni,
przysłów, poematów i kazań, które uznane zostały
za święte, oraz księgi o charakterze historyczno-legendarnym opisujące
dzieje osób, które nie zostały uznane za proroków
ale odegrały kluczową rolę w dziejach narodu wybranego W skłąd ksiąg hagiohraficznych wchodzą: Księga Psalmów Księga Przysłów Księga Hioba Księga Pieśń nad pieśniami Księga Rut Księga Lamentacje Jeremiasza (Treny) Księga Koheleta (Eklezjastesa, Kaznodziei) Księga Estery Księga Daniela Księga Ezdrasza Księga Nehemiasza I Księga Kronik II Księga Kronik
Nowy Testament
Crześcijanie,
dla których Staregy Testament jest księgą świętą, ogromne
znaczenie odgrywa, również Nowy Testament spisany w języku
greckim, w latach 52 – 98 n.e. Nowy Testament opisuje
ewangelię tzn. "Dobrą Nowinę", o królestwie Bożym i o zbawieniu
głoszoną przez Jezusa Chrystusa i jego uczniów, oraz dzieje
pierwszych gmin chrześcijańskich. Nowy testament składa się z 27 ksiąg.Są to: Cztery Ewangelie – zapis życia i działalności Jezusa Chrystusa.: Ewangelia Mateusza Ewangelia Marka Ewangelia Łukasza Ewangelia Jana Dzieje
Apostolskie –opisuje początki i funkcjonowanie pierwotnego
kościoła, na tle działalności niektórych apostołów
(św. Paweł, św. Piotr,św. Jakub Starszy i Młodszy) księgi dydaktyczne – zbiór listów apostolskich: 13 listów Pawła z Tarsu List
do Hebrajczyków (powstały prawdopodobnie w środowisku pawłowym,
skierowany do jednej z gmin judeochrześcijańskich, prawdopodobnie w
Jerozolimie) 7 listów powszechnych (św. Jakuba, I i II św. Piotra, I, II i III św. Jana, św. Judy Tadeusza) Apokalipsa, zwana też Objawieniem świętego Jana.
Autorstwo i historyczność Biblii
Badaniem
Biblii zajmuje się biblistyka. Tradycyjna wersja głosi, iż autorami
wszystkich ksiąg były rzeczywiście osoby, od których wzięły sie
nazwy ksiąg – tak, więc pięcioksiąg Mojżeszowy napisał Mojżesz od
razu w wersji jaką znamy w dzisiejszych czasach, Jozue napisał Księgę
Jozuego, itd. Badania prowadzona na tle stylu i języka oryginalnych
ksiąg kanonu hebrajskiego sugerują, że faktycznie najstarszą częścią
Biblii są jej pisma poetyckie – Psalmy, Księga Hioba, Pieśń nad
Pieśniami – spisane jeszcze przed 1000 rokiem p.n.e i nie uległy
późniejszym transformacją. Młodsze księgi proroków (od
Księgi Izajasza) były spisywane za życia określonych proroków,
lecz nie koniecznie byli ich jedynymi autorami.
Badacze
twierdzą, że najstarszymi fragmentami Nowego Testamentu są; Listy Pawła
z Tarsu, lub jak twierdzą niektórzy Ewangelia Mateusza
(aramejski pierwowzór Ewangelii wg św. Mateusza). Dzieje
Apostolskie spisane zostały około 60 roku n.e. przez Łukasza
Ewangelistę (można to wywnioskować po tym iż końcowy fragmen jego
Ewangelii jest umieszczony w pierwszych wersetach Dziejów
apostolskich). Można, również usłyszeć głosy, iż Dzieje zostały
napisane przez anonimowych autorów na podstawie pośrednich
relacji i legend.Autorem Apokalipsy był Jan apostoł. Spisana została
około 96 roku n.e., a więc około 26 lat po upadku Jerozolimy
Przekłady Biblii
Biblia
byłą tłumaczona już od czasów starożytnych. Już w III w. p.n.e
pojawiły się jej pierwsze przekłady, które niewątpliwie służyły
żydom mieszkającym poza terenami Palestyny, jak również
prozelitom (poganom nawracającym się na judaizm). Pierwszym przekłądem
była Septuaginta, czyli przekład z hebrajskiego na grecki, powstały w
diasporze aleksandryjskiej. Dokonywano, również
przekłądów na jezyk aramejski, ponieważ językiem powszechnie
stosowanym przez żydów po powrocie z niewoli babilońskiej(583)
był właśnie język aramejski. Tak powstawały targumy, które nie
były dosłownym tłumaczeniem biblii, lecz swobodną parafrazą wraz z
obszernymi wyjaśnieniami.
Po powstaniu chrześcijaństwa
przełożono Biblię na łacinę(Wulgata). Od II do VII wieku dokonano wielu
innych przekładów m.in. na język syryjski (Peszitta), gocki,
arabski, koptyjski, etiopski orazormiański W IX wieku Cyryl i Metody
dokonali przekładu Biblii na język staro cerkiewno-słowiański. W
Średniowieczu posługiwano się łacińską formą Biblii. Dopiero po
reformacji zaczęto tłumaczyć Pismo Święte z łaciny na języki narodowe.W
późniejszym czasie pojawiły się, również tłumaczenia z
języków oryginalnych.
Przekłady polskie:
Psałterz floriański- I połowa XV wieku Biblia królowej Zofii- 1453-61 r. Biblia Brzeska- 1563r. Biblia Jakuba Wujka- 1599 r. Biblia Gdańska- 1632 r. Biblia Tysiąclecia - 1966 r.(oficjalny przekład liturgiczny)
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
| |
|
| |
| |
|